Xây dựng Chính phủ điện tử: cần xây dựng lòng tin với dân

 17:19 | Thứ bảy, 23/03/2019  0
Giai đoạn 2015-2017, Nhà nước đã đầu tư hơn 6 nghìn tỷ đồng mỗi năm cho phát triển Chính phủ điện tử. Tuy nhiên theo kết quả khảo sát và đo qua chỉ số PAPI (chỉ số Hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam) từ năm 2016, tỷ lệ người dân sử dụng cổng thông tin điện tử vẫn ở mức thấp, chỉ có khoảng 22% truy cập vào Cổng thông tin điện tử của chính quyền địa phương.

Mới đây, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Diễn đàn Internet 2019 do Đại Sứ quán Thụy Điển và Ủy ban Nhân dân Hà Nội tổ chức, đã diễn ra Hội thảo Chính phủ điện tử vì những điều tốt đẹp bàn về tương lai chính phủ điện tử tại Việt Nam.

Diễn đàn Internet Việt Nam 2019 (VIF19) có chủ đề “Công nghệ số cho những điều tốt đẹp”


Đầu tư nhiều, kết quả chưa tương xứng

Ông Vũ Thế Bình (Tổng thư kí Hiệp hội Internet Việt Nam) cho biết, trong thời gian qua, tại các đô thị Việt Nam, trong đó có Hà Nội và TP.HCM đã có sự phát triển đáng ghi nhận về hạ tầng kỹ thuật, công nghệ. Hiện tại, tỷ lệ sử dụng internet tại Việt Nam chiếm 60% trong tổng quy mô dân số khoảng 95 triệu người.

Điều này cũng tạo điều kiện thuận lợi cho các đô thị phát triển Chính phủ điện tử, song bên cạnh đó, theo ông Bình, Việt Nam cũng đang phải đối mặt với thách thức trong việc nhận diện và hài hòa một số vấn đề xã hội và pháp lý phát sinh từ các ứng dụng công nghệ mới trên nền tảng Internet.

Bà Đỗ Thanh Huyền (chuyên gia phân tích chính sách quốc gia về quản trị và tham gia Chương trình phát triển Liên hợp quốc - UNDP) nhìn nhận đã có sự phát triển về công nghệ thông tin và truyền thông tại Việt Nam trong 10 năm qua, nhưng không có nhiều sự đột phá. Chính phủ đã quan tâm hơn đối với việc cải tiến dịch vụ hành chính công để phục vụ người dân. Theo bà Huyền “đang có những bước tiến triển đáng khích lệ ở cả cấp trung ương và địa phương”.

Đỗ Thanh Huyền

Mới đây, Văn phòng chính phủ đưa ra nền tảng chia sẻ tài liệu giữa Trung ương và địa phương (Vietnam Document Exchange Platform) – hướng tới Chính phủ sử dụng dữ liệu nhiều hơn, giúp tiết kiệm chi phí khoảng 500 tỷ đồng mỗi năm chuyển tài liệu giữa Trung ương và thành phố.

Một số địa phương đã cải thiện Chính phủ điện tử theo hướng tiếp nhận phản hồi của công dân qua điện thoại di động, smart phone như một quận tại TP.HCM ghi nhận những thông tin phản ánh về tình trạng xả thải gây ô nhiễm môi trường.

Trong giai đoạn 2015-2017, Nhà nước đã đầu tư hơn 6 nghìn tỷ đồng mỗi năm cho phát triển Chính phủ điện tử, đơn giản hóa thủ tục hành chính công. Tuy nhiên số tiền đầu tư, chưa thực sự tương xứng với kết quả thu được.

Theo kết quả khảo sát và đo qua chỉ số PAPI (chỉ số Hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam) từ năm 2016, tỷ lệ người dân sử dụng cổng thông tin điện tử mặc dù đang tăng lên nhưng vẫn ở mức thấp, chỉ có khoảng 22% truy cập vào Cổng thông tin điện tử của chính quyền địa phương, 16% người sử dụng cổng thông tin để làm thủ tục cấp phép xây dựng, 8% xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất…

Theo bà Đỗ Thanh Huyền, một trong những bất cập lớn nhất khi xây dựng Chính phủ điện tử ở Việt Nam hiện nay là người dân thiếu thông tin về Chính phủ điện tử và Hành chính công. Chỉ có 9,3% trong tổng số hơn 14 nghìn người được khảo sát biết về Luật tiếp cận thông tin và chỉ có 12% đã tra cứu những thông tin về chính sách, pháp luật. Mặc dù người dân sẵn sàng chia sẻ thông tin cá nhân qua các trang mạng xã hội như Facebook, Twitter… nhưng người dân chưa thực sự cảm thấy tin tưởng khi chia sẻ những thông tin cá nhân với các cơ quan hành chính do lo ngại về sự bảo mật thông tin.

Đại sứ Thụy Điển Pereric Högberg: “Hai yếu tố quan trọng nhất trong xã hội Thụy Điển là sự cởi mở và tính minh bạch”


Làm thế nào để dân có nim tin?

Bà Đỗ Thanh Huyền cho rằng, để xây dựng Chính phủ điện tử thành công, ngoài yếu tố về hạ tầng công nghệ, điều quan trọng là xây dựng lòng tin của người dân đối với chính phủ và sử dụng các sản phẩm của Chính phủ điện tử. Để làm được điều này, các cơ quan hành chính công phải đảm bảo cung cấp thông tin minh bạch, cán bộ công quyền cởi mở hơn và sẵn sàng cùng tham gia, giúp đỡ người dân khi sử dụng các dịch vụ này.

Từ kinh nghiệm tại nhiều quốc gia trên thế giới, bà Samia Melhem (Trưởng nhóm số hóa của Ngân hàng thế giới –WB, tại Mỹ) nhấn mạnh, để xây dựng lòng tin trong dân chúng, trước hết Chính phủ cần cung cấp dịch vụ hành chính công tốt. Ở đó, những cán bộ công quyền được Chính phủ đào tạo về công nghệ thông tin và có chính sách đãi ngộ tốt, tránh hiện tượng tham nhũng của những cán bộ công quyền.

Cùng với đó, thực hiện những chiến dịch nâng cao nhận thức của người dân về Chính phủ điện tử nhằm giúp người dân hiểu được những lợi ích của Chính phủ điện tử khi làm thủ tục hành chính và giảm chi phí cho xã hội.

Ông Steve Furst (Giám đốc chiến lược và kiến trúc, khu vực công, công ty hệ thống thông tin FPT) khuyến cáo, để xây dựng lòng tin đối với người dân cần thiết xây dựng bộ Luật về quyền riêng tư- trong đó có các quy định về việc bảo mật những thông tin cá nhân và thực thi nghiêm túc, minh bạch.

Ngoài ra, để xây dựng Chính phủ điện tử, ông Steve cho rằng, Việt Nam cần xây dựng một chiến lược dữ liệu cụ thể, đề ra các mục tiêu, kế hoạch cho từng giai đoạn. Việc xây dựng một cơ quan chuyên trách về quản lý Chính phủ điện tử, nằm ngoài các cơ quan Bộ, ngành cũng là điều cần thiết trong bối cảnh hiện nay.

Nhiều ý kiến tại Hội thảo cho rằng, Chính phủ đóng vai trò quyết định, định hướng cho sự phát triển Chính phủ điện tử, nhưng bên cạnh đó cũng có thể khuyến khích vai trò của khối tư nhân và đặc biệt là cần sự tin tưởng, tham gia của tất cả người dân để cùng xây dựng chính phủ điện tử cho Việt Nam.

Đại sứ Thụy Điển tại Việt Nam Pereric Högberg

Người dân phải có toàn quyền được biết thông tin

Đối với Thụy Điển, Chính phủ điện tử chỉ thành công dựa trên 2 yếu tố cốt lõi đó là lòng tin và minh bạch. Nếu không có lòng tin chúng tôi rất khó để xây dựng được Chính phủ điện tử như hiện nay. Ví dụ như về việc đóng thuế, mọi người dân Thụy Điển đều đóng thuế điện tử, vì họ biết các thông tin liên quan đến Sở thuế, biết các khoản thuế mình đóng sẽ là bao nhiêu tiền.

Yếu tố thứ hai là trách nhiệm giải trình. Ở Thụy Điển cho phép giải trình một cách minh bạch. Người dân có toàn quyền được biết thông tin. Khi một người dân có thể tiếp cận thông tin một cách minh bạch và đầy đủ thì chúng ta hoàn toàn có thể xây dựng chính phủ điện tử.

Nhiều quốc gia đã phát triển mạnh Chính phủ điện tử 

Chính phủ điện tử (E-government) sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông để cải thiện cơ hội của người dân, doanh nghiệp và các cơ quan chính phủ được tiếp cận với dịch vụ và thông tin công.

Hiện nay, nhiều quốc gia trên thế giới đã và đang phát triển mạnh chính phủ điện tử nhằm cải thiện việc cung cấp dịch vụ tới người dân và đồng thời mang lại hiệu quả kinh tế, công ăn việc làm trong nền kinh tế số.

Chính phủ điện tử cũng là một trong những yếu tố quan trọng quyết định đến việc phát triển thành phố thông minh.

Bài và ảnh: Lê Minh

bài viết liên quan
Loading...
để lại bình luận của bạn
có thể bạn quan tâm

Đọc tin nhanh

#vòng loại World Cup 2022
*Chỉ được phép sử dụng thông tin từ website này khi có chấp thuận bằng văn bản của Người Đô Thị.