Giao thoa văn hóa Việt - Pháp đầu thế kỷ XX dưới góc nhìn của nhà văn Nguyên Ngọc

 21:56 | Thứ ba, 09/08/2022  0
Cùng với các khách mời gồm nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên, nhà nghiên cứu văn học Lại Nguyên Ân, Tiến sĩ văn học Mai Anh Tuấn, tác giả 'Đất nước đứng lên' sẽ tham gia giao lưu tại buổi tọa đàm “Giao thoa văn hóa Việt – Pháp đầu thế kỷ 20, dưới góc nhìn của nhà văn Nguyên Ngọc”.

Đông đảo bạn đọc đã biết đến Nguyên Ngọc, một nhà văn, nhà báo, dịch giả, nhà nghiên cứu có uy tín và được mến mộ. Ông vừa cho ra mắt tập bút ký Dọc đường. Cuốn sách tập hợp 34 bài viết và ghi chép của Nguyên Ngọc về văn chương, giáo dục, con đường phát triển đất nước; cũng như các hồi ức và các chân dung văn học trên một hành trình sống đầy ắp trải nghiệm.

Nhà văn Nguyên Ngọc trong chuyến tham quan, giao lưu ra mắt sách tại Nhật Bản năm 2018. Ảnh: Trung Dũng


Một phần nội dung quan trọng trong cuốn sách mới của ông là về sự giao thoa văn hóa Việt – Pháp đầu thế kỷ hai mươi và các gương mặt trí thức nổi bật của thời kỳ đó.

Đầu thế kỷ hai mươi là một thời kỳ chuyển động lịch sử quan trọng, khi văn hóa Pháp – Việt có sự giao thoa mạnh mẽ. Chúng ta đã có được một thế hệ những trí thức xuất chúng: Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh, Huỳnh Thúc Kháng… Thế hệ ấy có một lợi thế đặc biệt: họ là thế hệ đa văn hóa, từ Hán học chuyển sang Tây học.

Những con người đó gặp một chuyển đổi thời đại hết sức quan trọng, khi Việt Nam đối mặt với  phương Tây, khi diễn ra sự va chạm quyết định giữa hai nền văn hóa. Trong họ là sự kết nối giữa hai nền văn hóa, và vấn đề của họ luôn là sự kết nối giữa hai nền văn hóa đó.

Nhân dịp ra mắt cuốn sách, Viện Pháp và Nhã Nam phối hợp tổ chức buổi tọa đàm “Giao thoa văn hóa Việt – Pháp đầu thế kỷ 20, dưới góc nhìn của nhà văn Nguyên Ngọc”.

Toạ đàm có sự tham gia của các khách mời, gồm: Nhà văn Nguyên Ngọc, Nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên, Nhà nghiên cứu văn học Lại Nguyên Ân, Tiến sĩ văn học Mai Anh Tuấn.

Toạ đàm sẽ diễn ra lúc 9h30 – 11h30 sáng thứ Bảy, ngày 13.8.2022 tại  Tầng 2, LeCafe, ngõ 2 Nguyên Hồng, Hà Nội.

Dọc đường gồm hai phần cơ bản, một là những bài viết liên quan đến các hoạt động văn hóa văn chương của Nguyên Ngọc, hai là những đoạn trích từ cuốn hồi ký của đời ông. Cuốn sách này, dẫu có sự tản mạn, vẫn làm nổi bật chân dung một con người rất động: mải miết xê dịch trong không gian địa lý và ráo riết dấn thân với những hoạt động văn hóa ở tầm nhìn xa rộng. Mỗi bài viết có thể xem là một câu chuyện độc lập với lối văn tinh tế, nhuần nhị.

Trong phần hồi ký, có thể đọc được các đoạn văn vô cùng đẹp, cũng có thể thấy những thao thức, băn khoăn, trăn trở của một con người “ham sống”, và nhận ra trong đó chất nhà văn của Nguyên Ngọc vẫn đậm đặc. Ngôn ngữ văn xuôi của ông mang đậm hơi thở cuộc sống.

Nguyên Ngọc tự nhận là người ham sống, hơn bao giờ hết, tập sách này đã thể hiện sáng rõ một con người suy tư và luôn vận động không ngừng. Cuốn sách là sự tái hiện giữa không gian bên ngoài và những chiêm nghiệm nội tâm, đầy ắp vẻ đẹp của hoài niệm. Dấu chân lữ hành của ông đặt lên khắp các tỉnh miền núi phía Bắc, Trường Sơn, về với Tây Nguyên, Hội An, rồi rừng U Minh, Cà Mau và cả những hòn đảo hoang sơ xa lắc… Nhưng chuyện đi nhiều, sống nhiều, quan sát nhiều và suy tư nhiều hẳn đã giúp Nguyên Ngọc nhìn ra được nhiều điều trước thời đại.

Trên những trang viết này, có thể nhận ra những trằn trọc khôn nguôi của một người trí thức. Mỗi bài đều đặt ra những vấn đề lớn: trách nhiệm của người viết, dịch thuật và sự phát triển của dân tộc, sự vượt thoát của văn chương, những giá trị quá khứ bị lãng quên, tình yêu và chiến tranh, sự nghiệp giáo dục, con người tự chủ...

Trong một bài viết năm 2012, nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên – một người bạn thân thiết, đã viết về Nguyên Ngọc: “Trong ông, vẫn có một nhà văn: tin vào người đọc. Trong ông, vẫn có một chàng trai: ham đi, ham cái mới. Trong ông, luôn có một trí thức: biết nghĩ bằng cái đầu của mình, biết dấn thân.”

Tr.Văn

bài viết liên quan
để lại bình luận của bạn
có thể bạn quan tâm
bài viết cùng chuyên mục
Xem nhiều nhất

Đọc tin nhanh

*Chỉ được phép sử dụng thông tin từ website này khi có chấp thuận bằng văn bản của Người Đô Thị.