Công an TP.HCM nói gì về tình trạng lấn chiếm vỉa hè, học sinh phải đi bộ dưới lòng đường?

Tại họp báo cung cấp thông tin về các vấn đề kinh tế - xã hội trên địa bàn TP.HCM chiều 1.10 do Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy cùng Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM tổ chức, phóng viên nêu vấn đề rằng lấn chiếm vỉa hè trước cổng trường được đặt ra từ thực tế là học sinh phải đi bộ dưới lòng đường khi phụ huynh dừng, đỗ xe và hàng rong chen kín khu vực đón trả học sinh.

Trung tá Lê Hoàng Phong, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06), Công an TP.HCM, cho biết tình trạng này tập trung chủ yếu từ 6g30 đến 7g30 và từ 16g đến 17g30 hằng ngày. Việc dừng, đỗ và buôn bán lấn chiếm không chỉ gây ùn tắc, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông mà còn ảnh hưởng đến vệ sinh, an toàn thực phẩm, trật tự công cộng và trật tự đô thị.

Theo rà soát, TP.HCM có hơn 1.484 cơ sở giáo dục. Trong số này, 526 cơ sở giáo dục được xác định phức tạp về trật tự công cộng và đang thực hiện chuyển hóa. Hiện còn khoảng 62 trường học, chủ yếu ở khu vực trung tâm, có tình trạng phức tạp về an toàn giao thông, trật tự công cộng, trật tự đô thị và lấn chiếm, sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè.

Trung tá Lê Hoàng Phong, Phó Trưởng Phòng PC06, Công an TP.HCM, chia sẻ tại họp báo. Ảnh: Trung tâm Báo chí

“Công an Thành phố kiến nghị Ban Giám hiệu 62 trường học trên cần phối hợp chính quyền địa phương bố trí bãi, điểm dừng, đỗ, để xe cho phụ huynh đến đón học sinh và bố trí căn tin trong khuôn viên trường học để các em học sinh ăn uống, tránh mua đồ ăn, thức uống bên ngoài cổng trường không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm”, Trung tá Lê Hoàng Phong cho biết.

Xử lý hơn 1.500 trường hợp dừng, đỗ xe sai quy định trước cổng trường

Trong 9 tháng đầu năm 2026, Công an Thành phố đã phát hiện, xử phạt vi phạm hành chính 215.575 trường hợp, gồm 177.875 trường hợp do Cảnh sát trật tự xử lý và 37.700 trường hợp do Cảnh sát giao thông xử lý, tăng 208.908 trường hợp so với năm 2025.

Trong số đó, có 16.019 trường hợp để xe trên vỉa hè trái phép, 8.572 trường hợp để xe dưới lòng đường gây cản trở giao thông và 13.109 trường hợp dừng, đỗ sai quy định. Riêng khu vực trước cổng các trường học có khoảng 1.549 trường hợp dừng, đỗ sai quy định.

Một nguyên nhân là nhu cầu đón trả học sinh tập trung trong thời gian rất ngắn. Hàng trăm phụ huynh cùng đến trước cổng trường, trong khi mặt bằng hẹp, thiếu không gian chờ và bãi đỗ xe. Khi dòng phương tiện dồn vào cùng một thời điểm, không gian dành cho người đi bộ dễ bị thu hẹp.

Cùng với đó là việc một bộ phận người dân chưa chấp hành pháp luật, còn dừng, đỗ xe trái quy định hoặc bán hàng rong trước cổng trường. Có trường hợp đối phó lực lượng chức năng, khi lực lượng không có mặt thì quay lại buôn bán, lấn chiếm.

Công an Thành phố cũng cho rằng việc mua bán nhanh chóng ngay lề đường và thói quen phụ huynh dừng xe chờ con đã tồn tại lâu đời. Một số trường học chưa có căng tin đáp ứng đủ nhu cầu ăn sáng, sinh hoạt, khiến phụ huynh và học sinh vẫn phụ thuộc vào hàng rong. Bên cạnh đó, vẫn còn một số công an cấp xã có lúc, có nơi chưa quyết liệt trong tham mưu, phối hợp và tổ chức tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm.

Từ xử lý vi phạm đến tổ chức lại không gian

Trong năm 2026, Công an Thành phố đã tham mưu Thành ủy, UBND Thành phố ban hành các văn bản chỉ đạo tăng cường quản lý trật tự đô thị và xây dựng xã, phường, đặc khu bảo đảm trật tự, kỷ cương, văn minh đô thị. Công an Thành phố cũng ban hành Kế hoạch số 76/KH-CATP ngày 8.1.2026 về mở cao điểm kiểm tra, xử lý tình trạng lấn chiếm, sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè và thiết lập lại trật tự công cộng, trật tự đô thị.

Với các điểm trường thường xuyên ùn ứ vào giờ đến lớp, tan học, Công an Thành phố cho biết giải pháp không chỉ là bố trí lực lượng xử lý vi phạm mà còn tổ chức lại khu vực đưa đón học sinh.

Theo đó, Công an Thành phố sẽ tăng cường phối hợp chính quyền địa phương nhắc nhở các hộ kinh doanh không buôn bán lấn chiếm lòng, lề đường vào giờ tan học. Đồng thời, đề nghị Sở Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các cơ sở giáo dục, tùy điều kiện thực tế, tổ chức khu vực đưa, đón học sinh vào giờ cao điểm và xây dựng phương án hạn chế xe cơ giới lưu thông, dừng, đỗ trước cổng trường.

Tại các khung giờ cao điểm, lực lượng Công an, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự tại cơ sở sẽ phối hợp với lực lượng bảo vệ trường học để bảo đảm trật tự công cộng, trật tự, an toàn giao thông và xử lý các trường hợp vi phạm. Lực lượng cũng được bố trí túc trực, hỗ trợ phân luồng tại những tuyến đường có mật độ phương tiện cao vào giờ vào học và tan trường.

Cùng với giải pháp tại cổng trường, Công an Thành phố sẽ tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương rà soát các hộ kinh doanh, buôn bán xung quanh trường học để sắp xếp, bố trí hoặc hỗ trợ địa điểm kinh doanh phù hợp; trường hợp cần thiết, hỗ trợ vốn để chuyển đổi ngành nghề, ổn định cuộc sống. Mô hình “Cổng trường an toàn giao thông” cũng được định hướng nhân rộng.

Trong thời gian tới, Công an Thành phố cho biết sẽ tăng cường phối hợp với các cơ quan báo chí tiếp tục tuyên truyền, vận động phụ huynh học sinh và người buôn bán chấp hành nghiêm quy định về trật tự lòng, lề đường, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm...

Trọng Dân