Sẽ kiểm soát đầu cơ, "thổi giá" và số hóa giao dịch mua bán bất động sản

Ngoài việc có các biện pháp kiểm soát tình trạng đầu cơ, "thổi giá," tạo thị trường ảo bất động sản, Bộ Xây dựng cũng đưa ra chính sách ưu đãi hơn nữa để khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư nhiều dự án nhà ở xã hội, giá cả phù hợp với công nhân và người lao động thu nhập thấp, tạo thêm nguồn cung ra thị trường.

Không còn đầu cơ, "thổi giá"

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, trong những năm gần đây, thị trường bất động sản tại nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước, đặc biệt là tại các đô thị lớn và khu vực đang đô thị hóa nhanh, đã xuất hiện nhiều diễn biến phức tạp, có yếu tố bất ổn, gây ảnh hưởng khó khăn đến khả năng tiếp cận nhà ở của người dân và sự phát triển lành mạnh của thị trường bất động sản.

“Giá nhà đất, giá bất động sản tăng cao trong thời gian qua do nhiều nguyên nhân như do mất cân đối cung cầu, tác động bởi thông tin quy hoạch chưa minh bạch, tâm lý đám đông,... trong đó có nguyên nhân do giới đầu cơ, môi giới đẩy giá, tạo thị trường ảo,” lãnh đạo Bộ Xây dựng đánh giá.

Để kiểm soát tình trạng đầu cơ, "thổi giá," tạo thị trường ảo, Bộ Xây dựng đã đề xuất các cơ quan thẩm quyền, yêu cầu các địa phương thường xuyên chủ động theo thẩm quyền, trách nhiệm thực hiện triển khai các biện pháp cần thiết để kiểm soát chặt chẽ việc cấp chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản, hoạt động của sàn giao dịch, hoạt động kinh doanh dịch vụ môi giới bất động sản của các tổ chức, hành nghề môi giới bất động sản, của cá nhân để hạn chế các hoạt động thiếu kiểm soát, phòng ngừa, tránh gây bất ổn thị trường.

Bên cạnh đó, các địa phương chú trọng quản lý, nâng cao chất lượng các cơ sở đào tạo, hoạt động đào tạo nghiệp vụ môi giới bất động sản.

Các địa phương tăng cường việc nắm bắt các thông tin, các hiện tượng thao túng thông tin, tung tin về quy hoạch không đúng; lợi dụng thông tin về quy hoạch, sắp xếp địa giới hành chính để tạo nhu cầu giả, lôi kéo đám đông giao dịch, liên kết đầu cơ, "thổi giá" giao dịch; xử lý nghiêm, kịp thời các hành vi vi phạm của các tổ chức, cá nhân.

Nhằm thực hiện các biện pháp nhằm thúc đẩy, năng cao minh bạch hóa thông tin thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng đang hoàn thiện, trình Chính phủ ban hành Nghị định của Chính phủ quy định về xây dựng và quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.

“Đây là công cụ để thực hiện giải pháp về xây dựng cơ sở dữ liệu giá giao dịch bất động sản thực tế; công khai thông tin về bất động sản, quy hoạch, pháp lý dự án, thông tin về chủ đầu tư…. tiến tới số hóa dữ liệu về bất động sản, giao dịch bất động sản, dễ dàng, thuận tiện tra cứu thông tin bất động sản; khắc phục tình trạng thông tin thiếu minh bạch,” lãnh đạo Bộ Xây dựng nhấn mạnh.

Bộ Xây dựng phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính và các cơ quan có liên quan hoàn thiện Đề án thí điểm mô hình Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước thành lập để báo cáo Chính phủ trình Quốc hội Nghị quyết thí điểm mô hình Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước thành lập.

Cắt giảm thủ tục để doanh nghiệp làm nhà ở xã hội

Để kiềm chế, kiểm soát giá nhà ở, Bộ Xây dựng đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ một số nhóm giải pháp tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện chính sách phát triển nhà ở giá phù hợp để đề xuất các nội dung đưa vào Luật sửa đổi Luật Nhà ở trong năm 2026; giao Ngân hàng Nhà nước Việt Nam tiếp tục rà soát, đánh giá các quy định về tín dụng liên quan đến lĩnh vực bất động sản để đề xuất biện pháp điều tiết về tín dụng bảo đảm phù hợp với tình hình thực tiễn.

Bộ Tài chính tiếp tục rà soát, đánh giá các quy định về tài chính, thuế liên quan đến lĩnh vực bất động sản để đề xuất biện pháp điều tiết về tài chính, thuế bảo đảm phù hợp với tình hình thực tiễn và thời điểm thích hợp.

Các Bộ, ngành liên quan rà soát, hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật thuộc thẩm quyền như đất đai, đầu tư, xây dựng, quy hoạch đô thị và nông thôn… để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong triển khai thực hiện các dự án bất động sản.

Liên quan đến các chính sách ưu đãi hơn nữa để khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư nhiều dự án nhà ở xã hội, giá cả phù hợp với công nhân và người lao động thu nhập thấp, lãnh đạo Bộ Xây dựng cho rằng Chính phủ đã có các Nghị quyết, nghị định để cải cách triệt để thủ tục hành chính như: không thực hiện thủ tục đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư mà thực hiện giao chủ đầu tư không thông qua đấu thầu (cắt giảm được khoảng 200 ngày, tương ứng khoảng 70% thời gian thực hiện so với quy định hiện hành).

Bộ Xây dựng không yêu cầu thực hiện bước lập, thẩm định, phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch chi tiết (cắt giảm được 65 ngày so với quy định hiện hành, tương ứng 100%); bỏ thủ tục thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng tại cơ quan chuyên môn về xây dựng (cắt giảm được từ 15-35 ngày so với quy định hiện hành, tương ứng 100%); không yêu cầu thực hiện quy trình đấu thầu rộng rãi đối với các gói thầu lựa chọn nhà thầu trong hoạt động xây dựng mà được áp dụng quy trình chỉ định thầu rút gọn (cắt giảm được từ 45-105 ngày so với quy định hiện hành, khoảng 75-90%); miễn giấy phép xây dựng đối với trường hợp áp dụng thiết kế mẫu, thiết kế điển hình (cắt giảm được 20-30 ngày so với quy định hiện hành, tương ứng 100%).

Cơ quan này cũng không yêu cầu thẩm định giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội tại cơ quan chuyên môn cấp tỉnh mà do chủ đầu tư tự xây dựng, phê duyệt. Sau khi hoàn thành, bàn giao đưa vào sử dụng, chủ đầu tư có trách nhiệm thực hiện kiểm toán, quyết toán và gửi hồ sơ đến cơ quan chuyên môn cấp tỉnh để kiểm tra (cắt giảm được ít nhất 30 ngày so với quy định hiện hành, tương ứng 100%); minh bạch thủ tục hành chính trong việc mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội của người dân (trong đó có công nhân, người lao động thu nhập thấp).

Bộ Xây dựng tiếp tục rà soát, đề xuất kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy định về trình tự, thủ tục hành chính theo hướng đơn giản hóa, thực hiện trực tuyến 100%, số hóa dữ liệu giấy tờ thành phần hồ sơ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức, cá nhân tham gia lĩnh vực nhà ở, trong đó có nhà ở xã hội.

Việt Hùng