Niềm hạnh phúc bù đắp cho đời làm báo vất vả

 08:39 | Thứ hai, 20/06/2022  0
Đó là những cuộc gặp gỡ cảm động và hiếm hoi với những nhân vật lớn, nay nhiều người trong số họ đã mất. Đây có thể coi như phần thưởng tôi đã may mắn có được và hình ảnh lưu giữ như một tài sản của nghề làm báo vô cùng vất vả âu lo...

Vào năm 2009, vợ con anh Norman Morison đã một chuyến đi tới Việt Nam và có vào Sài Gòn. Họ giữ kín với truyền thông.  Nhưng tôi đã may mắn có được cuộc gặp riêng.

Bà Morison đi cùng các con. “Bé Emily con” - người được anh Norman Morison bế đi đặt xuống trước Lầu Năm góc rồi sau đó người cha tự thiêu chống việc Mỹ tiến hành cuộc chiến tranh Việt Nam năm ấy, nay đã lớn và đi cùng chồng.

Khi chia tay, tôi đã gửi bà Morison một nén hương nhờ bà nếu có ra thăm mộ chồng - xin hãy thắp hương và gửi lời khấn của một nhà báo, một người dân Việt Nam bình thường - luôn nhớ đến anh với tình thương và biết ơn sâu sắc.

Tại một Đại hội Nhà văn ở Hà Nội, tôi ngồi cạnh nhà thơ Phan Vũ trong hội trường. Một số  nhà văn bỏ ra hành lang trò chuyện. Chúng tôi kẹt lại ở giữa, phí thời gian quá, bèn tranh thủ quay qua xin làm một cuộc phỏng vấn anh. Vì thế đã có được những câu chuyện hay về "chàng thi sỹ Hà Nội - phố".

Lần đầu tiên nhà thơ Vũ Cao tác giả Núi Đôi vào Sài Gòn. Anh bảo nghe Lái Thiêu (Bình Dương) có vườn cây nổi tiếng và muốn đến chơi. Vợ chồng hai vị Tổng Biên tập Phan Thọ và Nguyễn Thị Hằng Nga đã bố trí một chuyến xe xuống nhà vườn của họ ở lái Thiêu. Tiếc là không phải mùa măng cụt. Chúng tôi vừa tản bộ dưới các tán cây vừa phỏng vấn. Nhìn ảnh thấy tôi cười vui lấp ló sau tán lá thế kia, nhưng thật ra đang khá lo lắng vì phải thao tác dưới tay đang cầm chiếc máy ghi âm rất to. Thời đó chưa có nhiều máy ảnh kỹ thuật số như ngày nay.

Tấm hình duy nhất chụp tại nhà của vợ chồng nhà tình báo Phạm Xuân Ẩn và đứa cháu nội của họ. Thật tiếc là ngày ấy chưa nhiều điện thoại thông minh để ghi lại bao cuộc chúng tôi ngồi phỏng vấn trò chuyện với ông ở khách sạn nhà hàng Givral nổi tiếng. Givral như một di tích - nơi Phạm Xuân Ẩn ngồi cà phê vui đùa trò chuyện với các phóng viên nhiều hãng thông tấn quốc tế thời điểm trước 1975, lúc nhà hàng chưa bị sửa lại. Nay quán Givral này đã không còn nữa.

Và nhiều lần khác chúng tôi lang thang trên phố Sài Gòn.

Suốt 10 năm đeo bám, tôi đã viết được cuốn sách Phạm Xuân Ẩn –tên người như cuộc đời được nhiều giải thưởng của Bộ Công an và Hội Nhà văn.

Với nhà văn Nguyễn Quang Sáng trong một đại hội tại Nhà hát lớn TP.HCM. Sau cuộc phỏng vấn, anh cho phép chụp hình kỷ niệm anh em ngồi ở bậc cầu thang. Giờ không rõ ai đã bấm máy.

Với nhà tình báo Hoàng Đạo tại nhà của ông. Tôi nhớ là lúc bước vào đã hết hồn vì ông có nuôi ở sân một số lồng thú lạ. Ông đã kể cho nghe về chiến công đầu tiên của ngành tình báo Việt Nam từ  những năm 1950 - đánh tàu Pháp ngoài khơi Thanh Hóa. Gặp gỡ nhiều lần sau đó, tôi đã viết cuốn sách Đời người xuyên thế kỷ được giải Huỳnh Văn Nghệ.

Cuộc phỏng vấn cuối cùng trước năm thi sỹ Hoàng Cầm mất vì bệnh. Chúng tôi được "tay trong" giúp móc nối là nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo và nhà nhiếp ảnh Nguyễn Đình Toán đã chụp tấm hình này.

Thay vì hỏi câu thông thường “sức khỏe anh thế nào” thì điều mà độc giả - nhất là kiều bào muốn biết - tôi đã đố ông thử đọc bài thơ Bên kia sông Đuống của chính mình. Trong hình ông đang nhắm mắt đọc không nhớ hết bài thơ dài. Rồi ông dừng lại: "Chỉ nhớ đến đây thôi. Trí óc loãng dần. Biết là... yếu rồi, hết rồi.”

Phỏng vấn Phạm Duy trong lần về nước còn "bí mật" tại nhà riêng của người bạn. Trong hình, người đứng là nhạc sỹ Nguyễn Văn Tý, người ngồi đang cầm khăn là nhạc sỹ Tô Vũ. Hôm đó tôi đã tường thuật cuộc trò chuyện sâu sắc của Phạm Duy về cuộc sống, âm nhạc và những hy vọng trở về. Ông còn hát cho tôi nghe nữa. Nếu bạn đọc quan tâm cuộc trò chuyện này xin gõ tìm Một lần đón Phạm Duy.

Tôi cũng đã được phỏng vấn nhà văn Bùi Ngọc Tấn – tác giả Chuyện kể năm 2000. Hình này là cuộc tiếp xúc đầu tiên ông trở lại với bạn đọc tại Nhà văn hóa Pháp (Hà Nội).

Nguyễn Thị Ngọc Hải

bài viết liên quan
để lại bình luận của bạn
có thể bạn quan tâm
bài viết cùng chuyên mục
Xem nhiều nhất

Đọc tin nhanh

#chiến lược phát triển nhà ở quốc gia
*Chỉ được phép sử dụng thông tin từ website này khi có chấp thuận bằng văn bản của Người Đô Thị.